นักจิตวิทยาและผู้เชี่ยวชาญพัฒนาตนเองระดับโลกเตือนภัย “คนรอบตัว” มีผลกระทบต่อ “ฐานะ” และ “คุณภาพชีวิต” มากกว่าที่คิด พร้อมเผยแนวทางจัดวงสังคมให้เหมาะสมเพื่อความสำเร็จในชีวิต
ในยุคที่โซเชียลเน็ตเวิร์กมีบทบาทสำคัญต่อการดำรงชีวิต การเลือกคนรอบตัวกลายเป็นเรื่องที่มีความสำคัญมากกว่าเดิม งานวิจัยล่าสุดจากสถาบันวิจัยพัฒนาคุณภาพชีวิตระดับโลกเผยให้เห็นข้อเท็จจริงที่น่าสนใจว่า คนรอบตัวของเรามีอิทธิพลต่อชีวิตและความสำเร็จในระดับที่คาดไม่ถึง
“คนรอบตัว” คือกุญแจสำคัญสู่ความสำเร็จ
คนรอบตัวเป็นเหมือนกระจกที่สะท้อนตัวตนของเรา หากเราอยู่ท่ามกลางคนที่มีคุณภาพ เรามีแนวโน้มที่จะพัฒนาตนเองไปในทิศทางที่ดีขึ้น แต่หากเราอยู่รอบคนที่มีพฤติกรรมเชิงลบ เราก็มีโอกาสที่จะถูกดึงลงไปในวงจรเดียวกัน
การศึกษาจากสถาบันวิจัยพฤติกรรมมนุษย์ประเทศสหรัฐอเมริกา พบว่า คนที่อยู่ท่ามกลางกลุ่มคนที่มีคุณภาพดีมีโอกาสประสบความสำเร็จในชีวิตมากกว่าร้อยละ 75 เมื่อเปรียบเทียบกับคนที่อยู่ในสภาพแวดล้อมที่มีคนคุณภาพต่ำ
อิทธิพลของ “คนคุณภาพดี” ต่อชีวิตเรา
คนคุณภาพดีมีลักษณะเด่นหลายประการ ได้แก่ มีวิสัยทัศน์ที่ชัดเจน มีคุณธรรม จริยธรรม มีความรับผิดชอบ และมีความคิดสร้างสรรค์ เมื่อเราอยู่ใกล้คนกลุ่มนี้ เราจะได้รับการถ่ายทอดพลังงานเชิงบวก แรงบันดาลใจ และแนวคิดที่ดีต่างๆ
การศึกษาของมหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ดระบุว่า การอยู่ร่วมกับคนที่มีคุณภาพดีทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงทางสมองในเชิงบวก กระตุ้นให้เกิดการหลั่งสารเซโรโทนิน ซึ่งเป็นฮอร์โมนแห่งความสุข นอกจากนี้ยังกระตุ้นให้เกิดการเรียนรู้และพัฒนาตนเองอย่างต่อเนื่อง
ประโยชน์ของการอยู่ร่วมกับคนคุณภาพดี
การเรียนรู้ทักษะใหม่ๆ คนคุณภาพดีมักจะมีความเชี่ยวชาญในด้านต่างๆ การอยู่ใกล้พวกเขาทำให้เราได้เรียนรู้สิ่งใหม่ๆ ผ่านการสนทนา การแลกเปลี่ยนประสบการณ์ และการสังเกตพฤติกรรม
การพัฒนาทักษะการสื่อสาร คนคุณภาพดีมักจะมีทักษะการสื่อสารที่ดี การอยู่ร่วมกับพวกเขาทำให้เราได้ฝึกฝนและพัฒนาทักษะการพูด การฟัง และการเข้าใจผู้อื่น
การสร้างเครือข่ายที่มีคุณภาพ คนคุณภาพดีมักจะมีเครือข่ายที่ดีเช่นกัน การรู้จักกับพวกเขาเป็นการเปิดประตูสู่โอกาสใหม่ๆ ในการทำงาน การลงทุน และการพัฒนาชีวิต
การได้รับแรงบันดาลใจ คนคุณภาพดีมักจะมีเรื่องราวความสำเร็จที่สามารถเป็นแรงบันดาลใจให้กับเราได้ การได้ยินประสบการณ์ของพวกเขาทำให้เราเกิดความมุ่งมั่นที่จะพัฒนาตนเอง
อันตรายจาก “คนคุณภาพแย่” ที่ต้องระวัง
ในทางตรงกันข้าม นักจิตวิทยาเตือนว่าการอยู่ร่วมกับคนคุณภาพแย่สามารถส่งผลกระทบเชิงลบต่อชีวิตได้อย่างมาก ดร.วิชญ์ ศรีประเสริฐ นักจิตวิทยาพฤติกรรมจากจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ระบุลักษณะของคนคุณภาพแย่ที่ควรระวัง
คนที่มีความคิดเชิงลบเสมอ คนกลุ่มนี้มักจะมองโลกในแง่ร้าย บ่น ต่อว่า และไม่เห็นโอกาสในสิ่งต่างๆ การอยู่ใกล้พวกเขานานๆ ทำให้เราติดนิสัยคิดในแง่ลบตาม
คนที่ไม่มีเป้าหมายในชีวิต คนที่ไม่มีความชัดเจนในชีวิต ไม่มีแผน ไม่มีความมุ่งมั่น การอยู่ร่วมกับพวกเขาทำให้เราขาดแรงบันดาลใจและความกระตือรือร้น
คนที่มีนิสัยเสพติด ไม่ว่าจะเป็นการเสพสารเสพติด การพนัน หรือการใช้จ่ายเงินอย่างไม่มีแผน คนกลุ่มนี้มักจะดึงคนรอบข้างให้เข้าไปอยู่ในวงจรเดียวกัน
คนที่มีความอิจฉาริษยาสูง คนที่ไม่สามารถยอมรับความสำเร็จของผู้อื่นได้ มักจะพยายามดึงคนรอบข้างให้มาอยู่ในระดับเดียวกับตน
ผลกระทบเชิงลบจากคนคุณภาพแย่
แนะนำ
งานวิจัยจากสถาบันศึกษาพฤติกรรมมนุษย์ประเทศอังกฤษพบว่า การอยู่ร่วมกับคนคุณภาพแย่เป็นระยะเวลานานสามารถส่งผลกระทบในหลายด้าน
ด้านสุขภาพจิต การอยู่ร่วมกับคนที่มีพลังงานเชิงลบสูงทำให้เกิดความเครียด ความวิตกกังวล และในบางกรณีอาจนำไปสู่ภาวะซึมเศร้าได้
ด้านการงาน คนคุณภาพแย่มักจะมีนิสัยขาดความรับผิดชอบ ไม่ตรงต่อเวลา และไม่มีความมุ่งมั่น การทำงานร่วมกับพวกเขาทำให้ผลงานออกมาไม่ดี
ด้านการเงิน คนที่มีนิสัยใช้จ่ายเงินอย่างไม่มีแผนมักจะชวนคนรอบข้างไปใช้เงินตามต่างๆ นาๆ ทำให้เกิดปัญหาทางการเงิน
ด้านความสัมพันธ์ คนคุณภาพแย่มักจะสร้างความขัดแย้งและปัญหาในความสัมพันธ์ การอยู่ร่วมกับพวกเขาอาจทำให้เราสูญเสียความสัมพันธ์ที่ดีกับคนอื่น
กลยุทธ์การ “จัดคนรอบตัว” ให้เหมาะสม
ผู้เชี่ยวชาญด้านการพัฒนาตนเองเผยแนวทางในการจัดคนรอบตัวให้เหมาะสมเพื่อความสำเร็จในชีวิต
การประเมินคนรอบตัว ให้ทำการประเมินคนรอบตัวอย่างสม่ำเสมอ โดยดูจากเกณฑ์ต่างๆ
ดูจากเป้าหมายในชีวิต คนที่มีเป้าหมายชัดเจนและมีแผนการบรรลุเป้าหมายมักจะเป็นคนที่มีคุณภาพ
ดูจากพฤติกรรม สังเกตพฤติกรรมในชีวิตประจำวัน ความรับผิดชอบ ความตรงต่อเวลา และความเชื่อถือได้
ดูจากผลกระทบต่อเรา หลังจากอยู่ร่วมกับคนๆ นั้น เรารู้สึกอย่างไร มีพลังงานเชิงบวกขึ้นหรือลง
ดูจากความก้าวหน้าในชีวิต คนคุณภาพดีมักจะมีความก้าวหน้าอย่างต่อเนื่อง ไม่ว่าจะเป็นการเรียนรู้ การงาน หรือการพัฒนาตนเอง
การสร้างระยะห่างจากคนคุณภาพแย่
การสร้างระยะห่างจากคนคุณภาพแย่ไม่ได้หมายความว่าเราต้องตัดขาดหรือทำร้ายความรู้สึกพวกเขา แต่เป็นการจัดการเวลาและพลังงานให้เหมาะสม
การลดเวลาที่ใช้ร่วมกัน ลดเวลาในการพูดคุย การไปเที่ยว หรือการทำกิจกรรมร่วมกัน โดยหาเหตุผลที่เหมาะสม
การตั้งขอบเขตที่ชัดเจน กำหนดขอบเขตในความสัมพันธ์ เช่น ไม่ให้ยืมเงิน ไม่ไปในสถานที่ที่ไม่เหมาะสม
การหาทางออกที่สร้างสรรค์ หาวิธีที่จะช่วยเหลือพวกเขาให้ดีขึ้น แต่ไม่ต้องเสียสละตนเองมากเกินไป
การโฟกัสกับคนคุณภาพดี
ขณะที่เราลดการติดต่อกับคนคุณภาพแย่ เราควรเพิ่มเวลาให้กับคนคุณภาพดีมากขึ้น
การค้นหาคนคุณภาพดีใหม่ หาคนใหม่ที่มีคุณภาพจากกิจกรรมต่างๆ เช่น การเรียน การทำงาน งานอาสาสมัคร หรือชุมชน
การรักษาความสัมพันธ์ที่ดี ดูแลรักษาความสัมพันธ์กับคนคุณภาพดีที่มีอยู่แล้ว ผ่านการติดต่อสื่อสาร การให้ความช่วยเหลือ และการแสดงความเอาใจใส่
การเข้าร่วมกิจกรรมที่มีคุณภาพ เข้าร่วมกิจกรรมที่มีคุณภาพ เช่น งานสัมมนา การอบรม กิจกรรมจิตอาสา ซึ่งมีโอกาสพบคนคุณภาพดี
ผลลัพธ์ที่คาดหวังจากการจัดคนรอบตัว
เมื่อเราทำการจัดคนรอบตัวให้เหมาะสมแล้ว เราจะเห็นผลลัพธ์ในหลายด้าน
ด้านการพัฒนาตนเอง เราจะมีแรงบันดาลใจในการพัฒนาตนเองมากขึ้น เรียนรู้สิ่งใหม่ๆ และมีทักษะที่ดีขึ้น
ด้านโอกาสในชีวิต การรู้จักกับคนคุณภาพดีเปิดโอกาสใหม่ๆ ในการทำงาน การลงทุน และการพัฒนาชีวิต
ด้านสุขภาพจิต เราจะมีความสุขมากขึ้น ความเครียดลดลง และมีพลังงานเชิงบวก
ด้านความสำเร็จ โอกาสในการประสบความสำเร็จในชีวิตจะเพิ่มขึ้นอย่างมาก
ข้อควรระวังในการจัดคนรอบตัว
แม้ว่าการจัดคนรอบตัวจะมีประโยชน์ แต่ก็มีข้อควรระวังที่ต้องคำนึงถึง
อย่าให้เป็นการแบ่งแยก การจัดคนรอบตัวไม่ควรกลายเป็นการแบ่งแยกหรือการดูถูกคนอื่น แต่ควรเป็นการเลือกที่จะใช้เวลาและพลังงานอย่างเหมาะสม
ให้โอกาสคนอื่นในการเปลี่ยนแปลง บางครั้งคนที่เราคิดว่าคุณภาพแย่อาจจะเปลี่ยนแปลงได้ เราควรให้โอกาสและสังเกตการเปลี่ยนแปลงของพวกเขา
อย่าตัดสินคนเร็วเกินไป การประเมินคนต้องใช้เวลาและการสังเกตอย่างละเอียด อย่าตัดสินคนจากการพบครั้งแรกหรือข้อมูลที่ไม่เพียงพอ
รักษาความสมดุล แม้ว่าเราจะโฟกัสกับคนคุณภาพดี แต่เราก็ควรรักษาความสมดุลและไม่ลืมการให้ความช่วยเหลือคนอื่นตามสมควร
คำแนะนำจากผู้เชี่ยวชาญ
การจัดคนรอบตัวเป็นศิลปะที่ต้องใช้ความรอบคอบ ความเข้าใจ และความอดทน อย่าเพิ่งกำจัดคนออกจากชีวิตเราเร็วเกินไป แต่ให้เริ่มจากการลดเวลาและพลังงานที่ใช้กับคนที่ส่งผลกระทบเชิงลบ แล้วเพิ่มเวลาให้กับคนที่ส่งผลกระทบเชิงบวก
สิ่งสำคัญคือเราต้องรู้จักตัวเองก่อนว่าเราต้องการอะไรในชีวิต แล้วจึงเลือกคนที่จะช่วยให้เราบรรลุเป้าหมายนั้น อย่าลืมว่าเราเองก็ต้องเป็นคนคุณภาพดีเพื่อให้คนคุณภาพดีอื่นๆ ต้องการอยู่ร่วมกับเราด้วย
บทสรุป: การลงทุนในคนคุณภาพดีคือการลงทุนในอนาคตของเรา
การจัดคนรอบตัวให้เหมาะสมไม่ใช่เรื่องง่าย แต่เป็นสิ่งที่มีความจำเป็นสำหรับความสำเร็จในชีวิต คนรอบตัวของเรามีอิทธิพลต่อความคิด ความรู้สึก พฤติกรรม และในที่สุดก็คือผลลัพธ์ในชีวิตของเรา
การเลือกที่จะอยู่ร่วมกับคนคุณภาพดีและสร้างระยะห่างจากคนคุณภาพแย่ไม่ได้หมายความว่าเราเป็นคนเห็นแก่ตัวหรือไม่มีเมตตา แต่เป็นการจัดการชีวิตอย่างชาญฉลาดเพื่อให้เราสามารถพัฒนาตนเองและมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น
เมื่อเรามีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น เรามีความสามารถในการช่วยเหลือคนอื่นได้มากขึ้น นี่คือเหตุผลที่การจัดคนรอบตัวให้เหมาะสมไม่ใช่เรื่องเห็นแก่ตัว แต่เป็นการลงทุนในตนเองเพื่อส่งผลดีต่อสังคมในระยะยาว
ดังนั้น ให้เราเริ่มประเมินคนรอบตัวอย่างรอบคอบ ลดเวลาให้กับคนที่ส่งผลกระทบเชิงลบ เพิ่มเวลาให้กับคนที่ส่งผลกระทบเชิงบวก และที่สำคัญที่สุดคือพัฒนาตนเองให้เป็นคนคุณภาพดีเพื่อดึงดูดคนคุณภาพดีอื่นๆ มาสู่ชีวิตเรา
การจัดคนรอบตัวให้เหมาะสมคือการปูทางสู่ความสำเร็จ ความสุข และความเป็นอยู่ที่ดีในชีวิต เริ่มต้นวันนี้เพื่ออนาคตที่สดใสกว่า
